ترکیدگی لوله یکی از مشکلات رایج در سیستم های لوله کشی ساختمان ها است که میتواند خسارات قابل توجهی به اموال و تجهیزات وارد کند. این مشکل بیشتر در اثر فرسودگی، فشار زیاد آب، یخ زدگی، کیفیت پایین لوله ها و نصب غیراصولی آنها رخ میدهد. اما آیا تا به حال فکر کردهاید ترکیدگی لوله بیشتر در چه مکان هایی اتفاق میافتد؟
مکان هایی از ساختمان که بیشتر در معرض ترکیدگی لوله قرار دارند
لوله های داخل دیوارها
یکی از رایج ترین مکان هایی که در آن ترکیدگی لوله رخ میدهد، داخل دیوارهای ساختمان است. چون لوله های عبوری از دیوار بیشتر دیده نمی شوند، مشکلات آن ها دیرتر تشخیص داده می شود. عواملی مانند نشست ساختمان، سوراخ کاری دیوار بدون آگاهی از محل دقیق لوله ها و تغییرات دمایی میتواند باعث ایجاد ترک در این لوله ها شود.
لوله های سقف کاذب
در بسیاری از ساختمان ها، لوله های تاسیساتی از سقف کاذب عبور داده می شوند. رطوبت، نشتی های جزئی و نوسانات دمایی باعث کاهش عمر مفید لوله ها می شود. ترکیدگی لوله در سقف نه تنها باعث خرابی خود سقف می شود، بلکه امکان دارد به طبقات پایینتر هم آسیب برساند.
زیرزمین و پارکینگ
زیرزمین ها به دلیل نزدیکی به سطح خاک و احتمال نفوذ رطوبت بالا، یکی از نقاط حساس در برابر ترکیدگی لوله هستند. تغییرات فشاری و یخ زدگی در زمستان، از مهم ترین عوامل خطر در این قسمت ها به حساب می آید.
سرویس های بهداشتی و حمام
در این فضاها به علت استفاده مداوم از آب گرم و سرد و همچنین وجود بخار، لوله ها در معرض انبساط و انقباض مکرر هستند. این موضوع، به خصوص در لوله های فلزی، میتواند باعث ایجاد شکستگی و ترکیدگی شود.
برای کسب و کار خود تبلیغات اینترنتی رایگان را امتحان کنید.
آشپزخانه
وجود لوله های آب گرم و سرد، ماشین ظرفشویی، شیرآلات و سینک، این فضا را نیز به یکی از نقاط پرخطر تبدیل کرده است. نصب غیراصولی یا اتصالات بی کیفیت نقش مهمی در بروز ترکیدگی دارد.
ترکیدگی لوله در ساختمان های قدیمی
ساختمان های قدیمی به علت فرسودگی سیستم لوله کشی، بیشتر در معرض ترکیدگی هستند. لوله های فلزی با گذشت زمان دچار زنگ زدگی، خوردگی و نازک شدن دیواره میشوند. علاوه بر این، مصالح ساختمانی قدیمی ممکن است فشار اضافی به لوله ها وارد کنند یا در برابر نشست ها مقاومت نکنند.
برخی مشکلات رایج در ساختمان های قدیمی:
- استفاده از لوله های گالوانیزه زنگ زننده
- نبود سیستم ایزوله سازی حرارتی
- نشتی های قدیمی که به مرور تشدید شدهاند
- نبود سیستم تشخیص نشتی پیشرفته
ترکیدگی لوله در ساختمان های نوساز
ممکن است تصور شود که ساختمان های نوساز کمتر دچار ترکیدگی می شوند، اما گاهی به دلیل نصب غیراصولی، استفاده از لوله های بی کیفیت یا خطاهای انسانی، چنین ساختمان هایی نیز در معرض خطر هستند.
دلایل بروز ترکیدگی در ساختمان های نوساز:
- استفاده از کارگران یا پیمانکاران غیرحرفهای
- نصب نادرست شیرآلات و اتصالات
- فشار بیش از حد به سیستم در حین تست و بهرهبرداری
- پوشش ندادن کامل لوله ها با عایق حرارتی در مناطق سردسیر
اگر می خواهید با تشخیص ترکیدگی لوله با دستگاه و بدون دستگاه آشنا شوید مقاله موجود در سایت کتیرو را مطالعه نماید.
تأثیر شرایط آبوهوایی و اقلیمی
ترکیدگی لوله در برخی مناطق جغرافیایی بیشتر اتفاق میافتد، که دلیل آن ارتباط مستقیم با شرایط آبوهوایی دارد.
مناطق سردسیر
در نواحی با زمستان های سرد، خطر یخ زدگی آب در لوله ها بالاست. یخ زدن آب باعث افزایش حجم و در نهایت ترکیدن لوله میشود. این مشکل در ویلاها، خانه های روستایی یا ساختمان هایی که در فصل سرد بدون استفاده باقی میمانند، شایع تر است.
مناطق کوهستانی
در مناطق کوهستانی به دلیل نوسانات شدید دما، لوله ها مدام دچار انبساط و انقباض می شوند که همین مسئله باعث فرسودگی سریع و ترک خوردگی می شود.
مناطق با فشار آب زیاد
در بعضی مناطق شهری، فشار بیش از حد شبکه آب میتواند به لوله کشی ساختمان ها آسیب بزند. اگر لوله ها توان تحمل این فشار را نداشته باشند یا اتصالات مقاومی نداشته باشند، احتمال ترکیدگی بالا میرود.
عواملی که ترکیدگی لوله را تسریع میکنند
ترکیدگی لوله نتیجه یک باره نیست و اغلب در اثر ترکیب چند عامل بروز میکند:
فشار بالای آب
اگر فشار شبکه آب شهری بیش از حد باشد، لوله ها دائماً تحت تنش قرار می گیرند. در صورت نبود شیر فشارشکن، این فشار به مرور زمان موجب شکستن لوله ها می شود.
رسوب گیری
تشکیل رسوب در لوله های آب گرم (به ویژه لوله های فلزی) باعث کاهش قطر داخلی لوله می شود. این کاهش سطح باعث افزایش فشار و در نتیجه احتمال ترکیدگی است.
ضربه قوچ (Water Hammer)
زمانی که جریان آب ناگهان متوقف می شود (مثلاً با بستن سریع شیر آب)، یک موج ضربهای در داخل لوله ایجاد می شود که اگر لوله یا اتصالات ضعیف باشند، ممکن است باعث شکست آنها شود.
کیفیت پایین لوله و اتصالات
استفاده از برندهای بی کیفیت، مواد نامرغوب یا محصولات تقلبی میتواند عمر مفید لوله کشی را به شدت کاهش دهد.
ترکیدگی لوله در ساختمان های ویلایی یا متروکه
خانه ها یا ویلاهایی که مدت زیادی بدون استفاده میمانند، بیشتر در معرض ترکیدگی لوله هستند، چون:
- آب در لوله ها راکد میماند
- یخ زدگی بدون اطلاع صاحب خانه اتفاق میافتد
- پوسیدگی ناشی از رطوبت به موقع تشخیص داده نمی شود
- در نبود افراد، نشتی جزئی به ترکیدگی تبدیل می شود
ترکیدگی در سیستم های گرمایشی و شوفاژ
لوله های پکیج، شوفاژ یا سیستم گرمایش از کف نیز از جمله لوله هایی هستند که ترکیدگی در آنها زیاد دیده می شود. بهویژه اگر:
- ضدیخ یا مایع محافظ استفاده نشود
- سیستم در زمستان بدون آبگیری باشد
- نصب نادرست انجام شده باشد
پیشگیری از ترکیدگی لوله: چه کنیم تا گرفتار نشویم؟
برای جلوگیری از ترکیدگی لوله در نواحی پرخطر، راهکارهای زیر توصیه میشود:
استفاده از لوله و اتصالات باکیفیت
برندهای معتبر و دارای استاندارد، هزینه بیشتری دارند، اما در بلندمدت صرفه جویی زیادی در هزینه تعمیرات ایجاد میکنند.
عایق کاری لوله ها
عایق کاری لوله های عبوری از فضای باز یا دیوارهای خارجی در مناطق سردسیر، از یخ زدگی و ترکیدگی جلوگیری میکند.
نصب شیر فشارشکن
نصب شیر فشارشکن در ورودی ساختمان باعث کاهش فشار بیش از حد شبکه آب شهری به سیستم داخلی میشود.
